Bỏ qua menu
VietnamStream.comPhát một lần, lên mọi nền tảng
OBS, RTMP và cấu hình luồng

Khung hình khoá 2 giây là gì, đặt trong OBS ở đâu, sai thì sao?

Ban biên tập VietnamStreamCập nhật 10 phút đọc

Khung hình khoá (keyframe) là khung hình được ghi đầy đủ, để bộ giải mã phía người xem có điểm bắt đầu dựng hình. "2 giây" nghĩa là cứ hai giây luồng lại có một khung như vậy. Facebook và YouTube đều yêu cầu mức này, riêng Facebook ghi thêm là không quá 4 giây.

Trong OBS, thông số này có tên keyframe interval, nằm ở phần Đầu ra khi bật chế độ Nâng cao. Mặc định là 0, tức tự động; hãy đổi thành 2.

Khung hình khoá làm việc gì trong một luồng video

Video nén không lưu từng khung hình như một bức ảnh riêng. Làm vậy thì một giây 30 khung sẽ nặng bằng 30 tấm ảnh. Bộ mã hoá H.264 chỉ ghi đầy đủ một khung, rồi với các khung sau chỉ ghi phần khác đi so với khung trước: bàn tay nhích sang phải, miệng mở ra, còn phông nền thì "giữ nguyên như cũ".

Khung được ghi đầy đủ gọi là khung hình khoá. Các khung ở giữa nhẹ hơn nhiều lần nhưng không tự đứng được: muốn dựng chúng, bộ giải mã phải có khung khoá gần nhất phía trước. Một người bấm vào xem lúc luồng đang chạy không thể bắt đầu từ khung giữa chừng. Trình phát của họ phải chờ tới khung khoá kế tiếp mới có hình.

Khung khoá còn là điểm sửa sai. Nếu một ít dữ liệu hỏng trên đường truyền, lỗi sẽ lan qua mọi khung dựa vào nó, thành các mảng vỡ, vệt kéo. Tới khung khoá tiếp theo, hình được vẽ lại từ đầu và sạch trở lại. Khoảng cách giữa hai khung khoá vì thế quyết định hai thứ: người mới vào chờ bao lâu, và một lỗi hình tồn tại tối đa bao lâu.

Vì sao nền tảng đòi đúng 2 giây

Nền tảng không chuyển thẳng luồng của bạn cho người xem. Họ nhận luồng, cắt thành từng khúc ngắn vài giây, mã hoá lại ra nhiều mức chất lượng rồi mới phát. Mỗi khúc phải bắt đầu bằng một khung khoá, nếu không khúc đó không tự phát được. Khung khoá đến đều mỗi 2 giây thì máy chủ cắt khúc đều; khung khoá đến thất thường thì khúc dài khúc ngắn, bộ đệm phía người xem khó ổn định và độ trễ tăng.

Theo tài liệu của hai nền tảng: Facebook yêu cầu khung hình khoá mỗi 2 giây và không quá 4 giây; YouTube cũng ghi 2 giây. Twitch theo khuyến nghị phổ biến cũng dùng 2 giây. Nghĩa là một con số duy nhất vừa cho mọi đích, kể cả khi bạn nhân một luồng ra nhiều nơi.

Vì sao không ngắn hơn cho chắc? Khung khoá nặng gấp nhiều lần khung thường. Với bitrate cố định, mỗi khung khoá thêm vào là bớt dữ liệu của các khung còn lại. Đặt 1 giây thì số khung khoá gấp đôi, hình giữa các khung khoá mềm đi thấy rõ ở bitrate thấp. Đặt 2 giây là điểm cân bằng mà các nền tảng đã chọn sẵn; không cần tự tìm số khác.

Đặt khoảng cách khung hình khoá trong OBS ở đâu

Mục này bị ẩn ở chế độ Đơn giản, nên nhiều người dùng OBS cả năm chưa từng thấy nó. Đường đi:

  1. Mở Cài đặt, chọn phần Đầu ra.
  2. Ở đầu trang có ô chế độ đầu ra. Đổi từ Đơn giản sang Nâng cao. Trang sẽ hiện thêm nhiều thẻ.
  3. Mở thẻ dành cho phát luồng. Tìm dòng khoảng cách khung hình khoá, bản tiếng Anh ghi là Keyframe Interval, đơn vị giây.
  4. Giá trị đang là 0, tức để bộ mã hoá tự chọn. Gõ 2.
  5. Tiện tay kiểm dòng điều khiển bitrate đang là CBR và bitrate đúng số đã chọn. Đổi sang chế độ Nâng cao có thể đưa một số ô về giá trị riêng của chế độ này, nên phải nhìn lại cả trang.
  6. Lưu. Nếu OBS đang phát thì dừng rồi phát lại mới có hiệu lực; đừng đổi giữa một buổi thật.

Tên các mục trong bản tiếng Việt của OBS thay đổi chút ít theo phiên bản, nhưng vị trí thì ổn định: Cài đặt, Đầu ra, chế độ Nâng cao, thẻ phát luồng. Bộ mã hoá bằng card đồ hoạ cũng có dòng này ở cùng chỗ.

Vì sao 0 lại nguy hiểm: "tự động" không có nghĩa là "2 giây". Tuỳ bộ mã hoá, giá trị tự động có thể dài hơn hẳn mức nền tảng cho phép. Luồng vẫn lên được, nên bạn không biết là mình đang sai cho tới khi thấy cảnh báo hoặc nghe người xem than.

Triệu chứng khi đặt sai và cách dò trong một phút

Lỗi khung hình khoá khó chịu ở chỗ nó không làm luồng chết hẳn. Nó hiện ra thành các triệu chứng dễ bị đổ cho mạng:

Triệu chứngNguyên nhân thường gặpCách dò nhanh
Nền tảng hiện cảnh báo về khung hình khoá hoặc tần suất khung khoáKhoảng cách đang là 0 hoặc lớn hơn 4 giâyMở Cài đặt, Đầu ra, chế độ Nâng cao; nhìn dòng khoảng cách khung hình khoá
Người xem bấm vào thấy màn hình đen hoặc vòng xoay vài giây rồi mới có hìnhKhung khoá thưa, trình phát phải chờ khung kế tiếpTự mở buổi phát trên điện thoại, đếm thời gian từ lúc bấm tới lúc có hình
Hình vỡ thành mảng rồi tự lành, lặp lại theo nhịpLỗi dữ liệu lan cho tới khung khoá kế tiếp; khung khoá càng thưa, vết vỡ nằm càng lâuBấm giờ khoảng cách giữa hai lần hình "lành lại"; nếu đều nhau thì đó là nhịp khung khoá
Hình nét lên một nhịp rồi mềm dần, lặp lại đều đặnBitrate quá thấp so với độ phân giải; mỗi khung khoá vẽ lại nét, các khung sau không đủ dữ liệu giữHạ độ phân giải hoặc tăng bitrate; không sửa bằng cách đổi khoảng cách khung khoá
Độ trễ so với thực tế cao bất thườngKhúc video phía nền tảng bị kéo dài theo khoảng cách khung khoáSo đồng hồ trên hình với đồng hồ thật trước và sau khi đặt về 2

Dòng thứ tư đáng để ý: hình "thở" theo nhịp 2 giây không phải do đặt sai khung khoá. Đó là dấu hiệu thiếu bitrate, và cách chọn lại số nằm ở bài cài bitrate OBS cho Facebook, YouTube, Twitch.

Ba hiểu lầm quanh thông số này

Vì nằm sâu trong phần nâng cao, thông số này hay bị hiểu sai theo ba kiểu:

"Khung hình khoá là số khung hình mỗi giây." Hai thứ khác nhau. Số khung hình mỗi giây (30 hay 60) là tốc độ của hình. Khoảng cách khung hình khoá là cứ bao lâu có một khung đầy đủ. Luồng 30 khung với khoảng cách 2 giây có một khung khoá trên mỗi 60 khung; luồng 60 khung thì một trên 120.

"Đặt càng nhỏ người xem vào càng nhanh nên càng tốt." Đúng một nửa. Người xem vào nhanh hơn chút ít, nhưng bạn trả bằng chất lượng hình của mọi người đang xem. Nền tảng đã cắt khúc theo nhịp của họ, nên dưới 2 giây gần như không được gì thêm.

"Luồng lên được tức là đặt đúng." Nền tảng thường vẫn nhận luồng sai khung khoá và chỉ cảnh báo. Hậu quả rơi vào phía người xem: vào chậm, trễ nhiều, hình vỡ lâu lành. Không có thông báo lỗi nào trong OBS cho chuyện này.

Khung hình khoá với video quay sẵn và luồng nhân ra nhiều đích

Khi nguồn không phải camera mà là một tệp video, câu chuyện có thêm một lớp. Nếu bạn đưa tệp vào OBS như một nguồn phương tiện, OBS giải mã tệp rồi mã hoá lại, nên khung khoá của luồng gửi đi vẫn do thiết lập của OBS quyết định. Đặt 2 trong OBS là xong, tệp gốc ra sao không quan trọng.

Còn khi tệp được phát từ máy chủ, ví dụ video tải lên kho để hẹn giờ hay phát lặp, thì cách tệp được xuất ra từ phần mềm dựng lại đáng quan tâm. Xuất tệp với khung khoá đều mỗi 2 giây ngay từ đầu giúp luồng phát đi đúng chuẩn nền tảng. Phần này được nói kỹ ở bài chuẩn bị tệp video để phát lại.

Với luồng từ OBS đi qua VietnamStream rồi nhân ra nhiều đích, luồng được chuyển tiếp nguyên vẹn. Khung khoá bạn đặt trong OBS là khung khoá mà Facebook, YouTube và các đích khác cùng nhận. Đặt sai một chỗ là sai ở mọi nơi cùng lúc; đặt đúng một chỗ là đúng ở mọi nơi. Đây là lý do nên mở phần nâng cao một lần và chốt hẳn con số 2.

Tự kiểm sau khi đổi

Đổi xong đừng tin ngay. Kiểm bằng một buổi phát thử không công khai:

  1. Phát thử lên một nền tảng có trang kiểm tình trạng luồng. Trang quản lý buổi phát của YouTube và công cụ phát trực tiếp của Facebook thường báo khi tần suất khung khoá không đạt. Không còn cảnh báo là dấu hiệu đầu tiên.
  2. Mở buổi phát trên điện thoại bằng mạng di động. Bấm vào, thoát ra, bấm vào lại vài lần; mỗi lần hình phải hiện trong khoảng một hai giây sau khi trình phát tải xong.
  3. Để chạy mười phút với cảnh có chuyển động. Nhìn xem có vết vỡ nào nằm lâu trên hình không.
  4. Ghi lại thiết lập vào một hồ sơ cấu hình của OBS. Lần sau cài lại máy hay đổi bộ mã hoá, mở đúng hồ sơ đó thay vì nhớ lại từng ô.

Nếu sau khi đặt 2 mà nền tảng vẫn cảnh báo, kiểm lại xem OBS có đang ở chế độ Đơn giản không. Ở chế độ này mục khung khoá không hiện ra, và giá trị bạn gõ ở chế độ Nâng cao không được dùng. Một nguyên nhân khác: bạn sửa ở thẻ ghi hình thay vì thẻ phát luồng, hai thẻ có các ô trông giống nhau.

Câu hỏi thường gặp

Keyframe interval trong OBS nên để 0 hay 2?

Nên để 2. Giá trị 0 nghĩa là để bộ mã hoá tự chọn, và khoảng cách nó chọn có thể dài hơn mức nền tảng cho phép. Facebook và YouTube đều yêu cầu khung hình khoá mỗi 2 giây, nên gõ thẳng số 2 là cách chắc nhất.

Vì sao trong OBS không thấy mục khung hình khoá?

Vì phần Đầu ra đang ở chế độ Đơn giản, chế độ này ẩn mục đó đi. Vào Cài đặt, Đầu ra, đổi chế độ đầu ra sang Nâng cao, rồi mở thẻ dành cho phát luồng. Dòng khoảng cách khung hình khoá nằm cùng khu với bitrate và điều khiển bitrate.

Đặt khung hình khoá 1 giây có giảm được độ trễ không?

Gần như không. Độ trễ chủ yếu do cách nền tảng cắt khúc và đệm video, mà họ đã thiết kế quanh nhịp 2 giây. Đặt 1 giây làm số khung khoá gấp đôi, lấy bớt dữ liệu của các khung còn lại, nên hình mềm đi ở cùng bitrate mà độ trễ không cải thiện đáng kể.

Facebook báo cảnh báo khung hình khoá thì buổi phát có bị ngắt không?

Thường là không bị ngắt ngay; luồng vẫn chạy kèm cảnh báo. Nhưng người xem sẽ vào chậm thấy hình và độ trễ cao hơn. Facebook ghi rõ khung hình khoá mỗi 2 giây và không quá 4 giây, nên sau buổi đó hãy sửa trong OBS rồi phát thử lại trước buổi kế tiếp.

Phát 60 khung hình mỗi giây thì khung hình khoá vẫn là 2 chứ?

Vẫn là 2, vì OBS tính thông số này theo giây chứ không theo số khung. Ở 60 khung hình mỗi giây, cứ 120 khung có một khung khoá; ở 30 khung là 60. Bạn không cần tự nhân chia, chỉ cần giữ số 2.

Dùng card đồ hoạ để mã hoá thì có cần đặt khung hình khoá không?

Có. Bộ mã hoá bằng card đồ hoạ cũng có dòng khoảng cách khung hình khoá ở cùng vị trí trong thẻ phát luồng, và giá trị 0 cũng là tự động. Đổi bộ mã hoá xong nên nhìn lại dòng này, vì mỗi bộ mã hoá giữ thiết lập riêng.

bộ mã hoá H.264cài đặt OBS nâng caocảnh báo khung hình khoácấu hình OBSđộ trễ livestreamkeyframe 2 giâykeyframe interval OBSkhung hình khoátình trạng luồngvỡ hình khi livestream

Thông tin về điều kiện, giới hạn của các nền tảng trong bài được ghi theo thời điểm cập nhật và có thể thay đổi.

Phát buổi đầu tiên ngay hôm nay

Gói miễn phí không cần thẻ, không giới hạn thời gian dùng thử. Mở tài khoản bằng email, thêm một nơi phát và lên sóng.