Bỏ qua menu
VietnamStream.comPhát một lần, lên mọi nền tảng
Sự kiện, lớp học, nhà thờ và chùa

Livestream hội thảo có diễn giả từ xa: nối khách, trình chiếu, đa kênh

Ban biên tập VietnamStreamCập nhật 12 phút đọc

Livestream hội thảo có diễn giả từ xa là bài toán gom ba dòng tín hiệu về một nơi: hình tiếng ở hội trường, diễn giả ở xa, và trang trình chiếu. Trong phòng phát của VietnamStream, diễn giả ở xa vào bằng đường dẫn khách mời, trang trình chiếu đi bằng chia sẻ màn hình, còn hội trường vào bằng máy quay và đường tiếng từ bàn trộn.

Chỗ khó nhất không nằm ở hình mà ở tiếng: hội trường phải nghe được diễn giả qua loa mà tiếng đó không quay ngược lại tai chính diễn giả. Phần dưới đi từng khâu theo đúng thứ tự nên dựng.

Ba dòng tín hiệu và một nơi gom

Hãy vẽ sơ đồ trước khi cắm dây. Dòng thứ nhất là hội trường: một máy quay hướng lên sân khấu, cộng với tiếng của mọi micro đang dùng, lấy từ bàn trộn. Dòng thứ hai là diễn giả ở xa: hình và tiếng của họ đi qua mạng vào phòng phát. Dòng thứ ba là trang trình chiếu, thứ mà cả người trong hội trường lẫn người xem trên mạng đều cần thấy rõ.

Nơi gom là một máy tính đặt ở bàn kỹ thuật, mở phòng phát trên trình duyệt. Từ máy này có hai đường ra. Đường ra thứ nhất là luồng phát tới người xem trên mạng. Đường ra thứ hai quay về hội trường: hình đưa lên màn chiếu, tiếng diễn giả ở xa đưa vào bàn trộn để ra loa. Người mới làm hay quên đường thứ hai, tới lúc diễn giả lên hình mới phát hiện cả hội trường không nghe gì.

Từ sơ đồ này suy ra danh sách dây: máy quay vào máy tính qua thiết bị ghi hình (capture card); một cổng ra phụ của bàn trộn vào máy tính làm nguồn tiếng; cổng tai nghe của máy tính vào một kênh của bàn trộn; cổng xuất hình của máy tính lên máy chiếu. Bốn sợi, mỗi sợi dán nhãn hai đầu.

Đưa diễn giả từ xa vào bằng đường dẫn khách mời

Mỗi diễn giả nhận một đường dẫn riêng, mở bằng trình duyệt, không cần tạo tài khoản. Làm theo thứ tự này để ngày diễn ra không còn gì bất ngờ:

  1. Đếm số khách cùng lúc. Số khách lên sóng đồng thời theo gói là 2 ở gói Miễn phí, 4 ở gói Cơ bản, 5 ở gói Chuyên nghiệp và Doanh nghiệp. Hội thảo nhiều diễn giả hơn thì xếp lượt: người nói xong rời phòng, người kế vào.
  2. Tạo đường dẫn riêng cho từng người và ghi tên họ vào bảng chạy chương trình, cạnh giờ lên sóng.
  3. Gửi đường dẫn kèm ba dặn dò: dùng máy tính và mạng dây nếu được, đeo tai nghe, ngồi quay mặt về phía cửa sổ.
  4. Hẹn diễn giả vào phòng trước giờ của họ mười lăm phút. Họ ở trạng thái chờ, chưa lên hình, và nghe được chương trình đang diễn ra.
  5. Chỉ đưa lên hình khi người dẫn đã giới thiệu xong, rồi rút khỏi hình khi phần của họ kết thúc.

Tai nghe ở phía diễn giả là yêu cầu không nhượng bộ. Diễn giả mở loa ngoài thì tiếng hội trường phát ra loa của họ, lọt vào micro của họ và quay về hội trường thành tiếng vọng mà bạn không dập được từ bàn kỹ thuật. Cách tạo và gửi đường dẫn được kể chi tiết ở bài mời khách vào livestream bằng một đường link.

Trình chiếu bằng chia sẻ màn hình: ai giữ tệp, ai bấm chuyển trang

Cách ít rủi ro nhất là để máy kỹ thuật giữ mọi tệp trình chiếu và là máy duy nhất chia sẻ màn hình. Diễn giả gửi tệp trước ít nhất một ngày; người kỹ thuật mở thử từng tệp trên đúng máy sẽ dùng, vì phông chữ thiếu và video nhúng không chạy là hai lỗi chỉ lộ ra khi mở trên máy khác.

Khi tới lượt, người kỹ thuật chia sẻ đúng cửa sổ trình chiếu, không chia sẻ cả màn hình, để hộp thư hay tin nhắn không lọt lên sóng. Diễn giả ở xa nói "trang tiếp" và người kỹ thuật bấm. Nghe có vẻ thô, nhưng nó loại bỏ cả một nhóm sự cố: diễn giả chia sẻ nhầm cửa sổ, mạng nhà họ không đủ cho cả hình lẫn màn hình, hay họ không tìm ra nút. Nếu một diễn giả nhất định muốn tự điều khiển, hãy thử việc đó với chính họ trong buổi tập chứ đừng mặc định là được.

Về bố cục, khi đang trình chiếu hãy dùng kiểu ảnh trong ảnh: trang trình chiếu chiếm gần hết khung, hình diễn giả nhỏ ở góc. Khi hỏi đáp thì chuyển sang chia đôi giữa hội trường và diễn giả. Dặn diễn giả dùng cỡ chữ lớn; một trang đầy chữ nhỏ thì trên điện thoại của người xem chỉ còn là những vệt xám. Phần tránh lộ thông tin riêng khi chia sẻ nằm ở bài chia sẻ màn hình khi livestream.

Hội trường nghe diễn giả qua loa mà không vọng ngược

Đây là khâu quyết định buổi hội thảo lai thành hay bại, và nó hoàn toàn nằm ở cách đi dây tiếng:

Vì sao vọng. Tiếng diễn giả ở xa ra loa hội trường. Micro trên sân khấu thu lại tiếng loa đó. Nếu toàn bộ tiếng bàn trộn được gửi vào máy tính phát, tiếng của diễn giả quay về chính họ sau một nhịp trễ. Họ nghe giọng mình vọng lại và không nói tiếp được.

Cách chặn ở bàn trộn. Đường tiếng gửi vào máy tính phải là một đường ra phụ chỉ gồm các micro của hội trường, không gồm kênh nhận tiếng từ máy tính. Nói với người phụ trách âm thanh đúng một câu: "Kênh máy tính ra loa chính nhưng không gửi vào đường phụ về máy phát." Người làm âm thanh nào cũng hiểu yêu cầu này.

Giảm phần micro thu lại tiếng loa. Khi diễn giả ở xa đang nói, hạ hoặc tắt các micro không dùng trên sân khấu, chỉ để micro người dẫn ở mức thấp. Loa đặt phía trước hàng micro và hướng về khán giả, không hướng vào sân khấu.

Thiết bị kiểm phải câm. Mọi máy tính, điện thoại trong hội trường đang mở trang xem buổi phát đều phải tắt tiếng. Một chiếc điện thoại của ban tổ chức mở loa ở hàng ghế đầu đủ tạo ra tiếng vọng trễ hàng chục giây mà không ai hiểu từ đâu ra.

Cách tự kiểm trong buổi tập: nhờ diễn giả ở xa đếm từ một tới mười thật chậm. Nếu họ báo nghe thấy chính mình đếm lại, đường phụ đang lẫn kênh máy tính. Nếu hội trường nghe hú, loa đang hướng vào micro hoặc micro mở quá to.

Phát đồng thời lên trang đơn vị và mạng xã hội, bật ghi để có tư liệu

Hội thảo của một viện, trường hay hiệp hội nên có bản phát chính trên trang web của chính đơn vị, bằng khung nhúng. Người được mời nhận một địa chỉ duy nhất, không phải đăng nhập mạng xã hội nào, và đơn vị không phụ thuộc vào việc một nền tảng có hiển thị buổi phát cho đúng người hay không. Trang đó cũng là nơi đặt chương trình, tài liệu và đếm ngược tới giờ khai mạc.

Mạng xã hội là nơi phát thêm để mở rộng người xem: mỗi nơi là một đích, với địa chỉ máy chủ và khoá luồng (stream key) riêng. Facebook chỉ nhận RTMPS (giao thức đẩy luồng có mã hoá đường truyền) và giới hạn mỗi buổi 8 giờ; hội thảo trọn ngày nên chia phiên sáng, chiều thành hai buổi phát. Các đích bật, tắt riêng được trong lúc đang phát, nên phiên thảo luận kín có thể tắt đích công khai mà vẫn giữ bản trên trang nội bộ. Cách thêm đích xem ở trang phát đa nền tảng.

Trước khi bấm phát, kiểm rằng buổi phát được ghi vào kho. Bản ghi là tư liệu để cắt bài tham luận, gửi cho người vắng mặt, làm kỷ yếu. Thời hạn giữ bản ghi theo gói từ 7 ngày tới 365 ngày, nên với tư liệu cần giữ lâu hãy tính chuyện lưu thêm một bản riêng. Nếu hội trường có máy quay ghi thẻ nhớ, cứ cho ghi song song: hai bản ghi không bao giờ thừa.

Tập kỹ thuật với từng diễn giả: mười phút, bảy việc

Tập riêng từng người, trên đúng thiết bị và đúng chỗ ngồi họ sẽ dùng hôm đó. Tập bằng máy văn phòng rồi hôm sau họ vào bằng điện thoại ở sân bay thì buổi tập vô nghĩa. Trong mười phút cần xong:

  • Họ tự mở đường dẫn, cấp quyền camera và micro mà không cần ai làm hộ.
  • Chọn đúng micro: nhiều máy tự lấy micro của webcam thay vì tai nghe.
  • Đeo tai nghe và đếm chậm một tới mười để dò tiếng vọng.
  • Chỉnh khung hình: mắt ở khoảng một phần ba trên, nguồn sáng trước mặt, không ngồi quay lưng ra cửa sổ.
  • Chạy thử ba trang trình chiếu với câu "trang tiếp", kể cả trang có video.
  • Thống nhất tín hiệu: còn hai phút, hết giờ, mất tiếng. Dùng giơ tay hoặc tin nhắn, không nói chen vào sóng.
  • Trao số liên lạc của người phụ trách liên lạc, và hỏi phương án dự phòng của họ nếu mạng nhà hỏng.

Diễn giả bận tới mức không tập được mười phút là diễn giả có rủi ro cao nhất. Với họ, hãy xin một video quay sẵn bài nói làm phương án dự phòng, và đặt phần của họ ở vị trí trong chương trình có thể đảo được.

Người thứ hai lo liên lạc: việc mà người bấm máy không gánh nổi

Người ngồi bàn kỹ thuật phải nhìn bốn thứ cùng lúc: bố cục, vạch tiếng, trạng thái đích, trang trình chiếu. Họ không thể đồng thời nhắn tin với một diễn giả đang hỏi "đã vào chưa". Vì vậy cần một người thứ hai, không cần biết kỹ thuật, chỉ cần một điện thoại và bảng chạy chương trình.

Việc của người này: nhắn nhắc từng diễn giả ba mươi phút trước giờ của họ; xác nhận họ đã vào phòng chờ và báo cho bàn kỹ thuật; chuyển tín hiệu thời gian; gọi điện ngay khi diễn giả mất kết nối; và báo cho người dẫn trên sân khấu nếu cần đảo thứ tự. Họ cũng là người đọc bình luận trên mạng xã hội để chọn câu hỏi đưa cho người dẫn.

Mẫu tin nhắc dùng được ngay: "Chào anh/chị, còn 30 phút tới phần của anh/chị. Xin mở đường dẫn đã gửi bằng máy tính, đeo tai nghe, vào phòng chờ trước 15 phút. Nếu trục trặc, gọi em theo số này, em nghe máy ngay." Và một câu cho người dẫn khi phải câu giờ: "Diễn giả đang kết nối lại, xin chuyển sang phần hỏi đáp của bài trước."

Sự cố hay gặp trong buổi và cách xử lý tại chỗ

Không buổi hội thảo lai nào trơn hoàn toàn. Chuẩn bị sẵn phản xạ cho bốn tình huống quen nhất:

Triệu chứngNguyên nhân thường gặpXử lý ngay
Diễn giả ở xa nghe giọng mình vọng lạiĐường tiếng về máy phát lẫn kênh máy tính, hoặc có thiết bị trong hội trường mở loa trang xemTắt kênh máy tính khỏi đường phụ; hô tắt tiếng mọi thiết bị xem thử
Hội trường không nghe diễn giảChưa cắm hoặc chưa mở kênh nhận tiếng từ máy tính ở bàn trộn; máy tính chọn sai cổng ra tiếngKiểm cổng ra tiếng của máy tính, rồi mức kênh trên bàn trộn
Hình diễn giả giật, tiếng đứt quãngMạng phía diễn giả yếuNhờ họ tắt hình, giữ tiếng; đưa ảnh chân dung hoặc trang trình chiếu lên thay
Trang trình chiếu trên sóng không đổi dù hội trường đã đổiĐang chia sẻ sai cửa sổ, hoặc phần mềm trình chiếu mở chế độ hai màn hìnhDừng chia sẻ, chia sẻ lại đúng cửa sổ đang chiếu

Điểm chung của cả bốn: người kỹ thuật phải nghe luồng phát bằng tai nghe suốt buổi. Nhìn màn hình thì thấy mọi thứ đang chạy; chỉ có tai mới biết người xem đang nghe gì.

Câu hỏi thường gặp

Livestream hội thảo có diễn giả từ xa cần những thiết bị gì ở hội trường?

Cần một máy tính ở bàn kỹ thuật, một máy quay nối vào máy tính qua thiết bị ghi hình, một đường tiếng từ bàn trộn vào máy tính và một đường tiếng từ máy tính ngược về bàn trộn để ra loa. Thêm máy chiếu để hội trường thấy diễn giả và trang trình chiếu. Mạng nên là mạng dây riêng cho bàn kỹ thuật.

Diễn giả ở xa có cần cài phần mềm hay tạo tài khoản không?

Không. Mỗi diễn giả nhận một đường dẫn khách mời riêng, mở bằng trình duyệt trên máy tính hoặc điện thoại và cấp quyền camera, micro là vào được phòng. Việc cần làm trước là một buổi tập mười phút trên đúng thiết bị họ sẽ dùng, và nhắc họ đeo tai nghe.

Làm sao để hội trường nghe diễn giả từ xa mà không bị vọng?

Đưa tiếng từ máy tính vào một kênh của bàn trộn để ra loa, nhưng không gửi kênh đó vào đường tiếng quay về máy phát. Diễn giả ở xa đeo tai nghe. Trong lúc họ nói, hạ các micro không dùng trên sân khấu, và tắt tiếng mọi thiết bị đang mở trang xem trong hội trường.

Ai nên điều khiển trang trình chiếu của diễn giả ở xa?

An toàn nhất là máy kỹ thuật ở hội trường giữ tệp và chia sẻ màn hình, diễn giả nói "trang tiếp" để người kỹ thuật bấm. Cách này tránh được việc diễn giả chia sẻ nhầm cửa sổ hoặc mạng của họ không đủ tải. Nhớ xin tệp trước ít nhất một ngày và mở thử trên đúng máy sẽ dùng.

Hội thảo cả ngày phát lên Facebook có vướng giới hạn gì?

Facebook giới hạn mỗi buổi phát 8 giờ và chỉ nhận luồng qua RTMPS. Hội thảo cả ngày nên chia thành phiên sáng và phiên chiều, mỗi phiên một buổi phát có tiêu đề riêng. Ngoài ra cần xem trần giờ mỗi phiên của gói công cụ đang dùng để không bị dừng giữa bài tham luận.

Có cần người thứ hai khi phát hội thảo lai không?

Cần. Người ngồi bàn kỹ thuật không thể vừa theo dõi hình tiếng vừa nhắn tin, gọi điện cho diễn giả. Người thứ hai lo nhắc giờ, xác nhận diễn giả đã vào phòng chờ, chuyển tín hiệu thời gian và báo người dẫn khi phải đảo thứ tự. Người này không cần biết kỹ thuật.

chia sẻ màn hình trình chiếuchống vọng tiếng hội trườngdiễn giả từ xaghi lại hội thảohội thảo laihội thảo trực tuyếnlivestream hội thảomời khách lên sóngphát đa kênh hội thảotổng duyệt kỹ thuật

Thông tin về điều kiện, giới hạn của các nền tảng trong bài được ghi theo thời điểm cập nhật và có thể thay đổi.

Phát buổi đầu tiên ngay hôm nay

Gói miễn phí không cần thẻ, không giới hạn thời gian dùng thử. Mở tài khoản bằng email, thêm một nơi phát và lên sóng.