Bỏ qua menu
VietnamStream.comPhát một lần, lên mọi nền tảng
Sự kiện, lớp học, nhà thờ và chùa

Livestream giải thể thao phong trào: máy quay, tỉ số, mạng ngoài sân

Ban biên tập VietnamStreamCập nhật 11 phút đọc

Livestream giải bóng đá phong trào hay một giải cầu lông cấp quận làm được với một máy quay đặt cao ở giữa sân, khung rộng, cộng một băng chữ hiện tỉ số. Bình luận viên có thể ngồi tại sân với một micro, hoặc vào từ xa như một khách mời.

Hai khâu quyết định là đường truyền và nguồn điện. Hình thể thao chuyển động nhanh nên cần bitrate cao hơn hình người ngồi nói, hoặc phải hạ độ phân giải; còn mạng 4G ngoài sân thì phải đo tốc độ tải lên trước ngày thi đấu.

Một máy quay đặt cao giữa sân, khung rộng

Với sân bảy người, vị trí chuẩn là đường giữa sân, bên ngoài đường biên dọc, càng cao càng tốt. Cao từ ba mét trở lên thì thấy được khoảng trống giữa các cầu thủ, hiểu được thế trận. Đặt ngang tầm mắt thì cầu thủ phía gần che hết phía xa và bóng biến mất sau lưng người. Tận dụng thứ có sẵn: khán đài, ban công nhà điều hành sân, nóc thùng xe tải nhỏ, hoặc một chân máy loại cao chằng dây ba phía.

Khung rộng lấy gần trọn sân là cách an toàn khi chỉ có một người. Máy đứng yên thì không cần người lia, và bộ mã hoá cũng dễ thở hơn vì nền sân không đổi. Nếu có một người chuyên cầm máy, có thể kéo chặt hơn và lia theo bóng bằng đầu xoay có dầu, lia chậm và đón trước hướng bóng. Lia giật theo từng đường chuyền làm người xem chóng mặt và làm hình vỡ.

Với cầu lông, bóng bàn, cầu mây, máy đặt sau cuối sân, trên trục giữa, cao hơn mép lưới, nhìn dọc sân. Góc này thấy được cả hai bên và đường cầu. Nhà thi đấu nhiều sân thì chỉ phát một sân chính, đừng cố lấy cả dãy. Lưu ý thêm về nắng với sân ngoài trời: trận chiều thì đặt máy ở phía tây để nắng sau lưng máy; quay ngược nắng là nửa sân cháy trắng.

Chuyển động nhanh cần bitrate cao hơn, hoặc hạ độ phân giải

Bitrate là lượng dữ liệu gửi đi mỗi giây. Hình người ngồi nói thay đổi ít giữa các khung nên nén rất tốt. Hình hai chục cầu thủ chạy trên cỏ, máy lại lia, thì gần như mọi điểm ảnh đều đổi; cùng một bitrate, hình thể thao sẽ vỡ thành ô vuông trong khi hình toạ đàm vẫn nét. Chọn theo tốc độ tải lên đo tại sân, với quy tắc bitrate không quá khoảng một nửa con số đo được:

Tải lên đo tại sânNên chọnGhi chú
Từ khoảng 12 Mbps trở lên, ổn định1080p, bitrate tới khoảng 6.000 kbpsMốc an toàn chung cho Facebook và YouTube; 1080p có từ gói Cơ bản
Khoảng 8 tới 12 Mbps720p, bitrate khoảng 4.000 kbpsLựa chọn hợp lý nhất cho đa số giải phong trào
Khoảng 5 tới 8 Mbps720p, bitrate thấp hơn, giữ máy đứng yên khung rộngKhông lia máy để bớt gánh cho bộ mã hoá
Dưới khoảng 5 Mbps hoặc trồi sụt mạnhChưa nên phát từ vị trí nàyĐổi nhà mạng, dời bộ phát lên cao, hoặc tìm đường mạng dây của sân

Các mức trong bảng là cách áp quy tắc một nửa vào tình huống ngoài sân, không phải thông số bắt buộc của nền tảng nào. Điều chắc chắn là hướng chọn: khi đường truyền không đủ, hạ độ phân giải trước chứ đừng giữ 1080p với bitrate thấp. Một hình 720p đủ dữ liệu nhìn rõ quả bóng hơn một hình 1080p thiếu dữ liệu.

Khi phát bằng phòng phát trên trình duyệt, bạn chọn độ phân giải, phần mã hoá đã đặt sẵn. Khi dùng OBS (phần mềm dựng hình và phát luồng miễn phí) đẩy về VietnamStream, tự đặt bitrate cố định và khung hình khoá (keyframe) 2 giây. Cách cân giữa hai độ phân giải được bàn kỹ ở bài livestream nên chọn 720p hay 1080p.

Tỉ số cập nhật bằng băng chữ

Người vào xem giữa trận hỏi đúng một câu: tỉ số bao nhiêu. Băng chữ trả lời câu đó mà không cần bảng điện tử:

Viết ngắn, đọc được trên điện thoại. Một dòng là đủ: tên hai đội viết gọn và tỉ số ở giữa, ví dụ "Phường 5 2 - 1 Tân Phú", có thể thêm "Hiệp 2". Tên đội dài thì thống nhất cách viết tắt với ban tổ chức từ trước.

Soạn sẵn trước trận. Trước giờ bóng lăn, gõ sẵn băng chữ ở tỉ số 0 - 0 với đúng tên hai đội. Giải nhiều trận thì chuẩn bị sẵn danh sách tên đội để chép, không gõ lại dưới nắng.

Sửa ngay sau bàn thắng, nhưng sau khi nhìn trọng tài. Đợi trọng tài công nhận rồi mới sửa. Sửa xong đọc lại một lần; gõ nhầm tỉ số là lỗi bị người xem nhắc nhiều nhất.

Giao cho một người. Người cập nhật tỉ số không nên là người cầm máy. Nếu chỉ có một mình, hãy để máy đứng yên khung rộng để tay rảnh cho việc này.

Đồng hồ trận đấu thì chưa cần. Băng chữ là chữ do bạn gõ, không tự chạy theo giây. Ghi hiệu đấu là đủ; thời gian cụ thể để bình luận viên nhắc.

Logo giải hoặc nhà tài trợ đặt ở góc đối diện với băng chữ để không che nhau. Cách đặt hai thành phần này nằm ở bài chèn logo và băng chữ vào livestream.

Bình luận viên: micro tại sân hoặc khách mời từ xa

Trận đấu không có tiếng bình luận xem rất nhanh chán, vì khung rộng không cho thấy số áo. Cách đơn giản là một người ngồi cạnh máy với một micro. Ngoài sân, micro cần mút chắn gió và nên là loại cầm tay hoặc đeo đầu, đặt sát miệng; micro của máy tính sẽ thu toàn tiếng gió và tiếng loa của sân bên cạnh. Bình luận viên cầm sẵn danh sách cầu thủ và số áo của hai đội.

Cách thứ hai: bình luận viên vào phòng phát từ xa bằng đường dẫn khách mời, chỉ lấy tiếng, không cần đưa hình họ lên. Cách này hợp khi người bình luận hay nhất của giải lại không có mặt. Nhưng phải thử trước một trận: người ở xa có theo kịp diễn biến trên sân qua hình họ nhận được không, có bị trễ tới mức hô "vào" sau khi người xem đã thấy bóng trong lưới không. Thử chưa đạt thì dùng micro tại sân.

Dù cách nào, giữ lại tiếng sân: tiếng bóng, tiếng còi, tiếng cổ vũ. Một micro thu không gian đặt gần đường biên, ở mức thấp hơn giọng bình luận, làm trận đấu sống hẳn. Và nhắc bình luận viên rằng người xem có thể là phụ huynh, đồng nghiệp của cầu thủ: bình luận vui nhưng không chê bai cá nhân.

Mạng 4G ngoài sân: đo tải lên trước ngày thi đấu

Sân phong trào hiếm khi có mạng dây cho bạn dùng. Làm đủ các bước sau trước ngày khai mạc:

  1. Tới sân vào đúng khung giờ sẽ thi đấu, thường là tối hoặc cuối tuần, lúc cụm sân đông người nhất.
  2. Đo tốc độ tải lên tại đúng chỗ đặt máy, không đo ở cổng. Đo ba lần cách nhau vài phút và lấy con số thấp nhất.
  3. Đo bằng hai nhà mạng nếu có thể. Cùng một sân, hai nhà mạng có thể chênh nhau nhiều lần.
  4. Dùng bộ phát 4G riêng cho máy phát, đặt cao và thoáng, không cho ai dùng chung. Hỏi chủ sân xem có đường mạng dây ở nhà điều hành không; có thì kéo dây vẫn hơn.
  5. Tính dữ liệu. Phát ở khoảng 4.000 kbps tốn gần hai gigabyte mỗi giờ; một ngày bốn trận cần gói dữ liệu đủ lớn và không bị bóp tốc độ giữa chừng.
  6. Phát thử mười phút ngay tại sân, nhờ một người ở nhà xem và báo lại.

Ngày chung kết đông khán giả hơn vòng bảng, nghĩa là nhiều điện thoại cùng bám một trạm phát sóng hơn. Con số đo hôm vắng người sẽ lạc quan hơn thực tế, nên hãy chừa dư, và sẵn sàng hạ độ phân giải một bậc trước giờ bóng lăn nếu phát thử thấy giật.

Nguồn điện dự phòng và những thứ nắng mưa làm hỏng

Một trận sân bảy kéo dài chừng một giờ, cả ngày giải có thể sáu, tám giờ. Chuẩn bị:

  • Điện lưới nếu xin được. Ổ cắm kéo dài từ nhà điều hành sân, dây đi sát rào, dán băng keo chỗ có người bước qua.
  • Pin dự phòng dung lượng lớn cho bộ phát 4G và điện thoại; máy quay dùng pin thì mang đủ pin thay cho cả ngày và sạc xoay vòng.
  • Máy tính xách tay không trụ nổi cả ngày bằng pin. Không có điện lưới thì cần trạm sạc di động, hoặc phát bằng điện thoại cho nhẹ điện.
  • Dù che cho máy. Nắng chiếu thẳng làm điện thoại và máy quay quá nhiệt rồi tự tắt; mưa bất chợt thì cần túi nylon trùm sẵn trong tầm tay.
  • Rào quanh chân máy. Bóng bay ra ngoài sân và trẻ con chạy theo bóng là hai mối nguy thật.
  • Thay pin vào giờ nghỉ giữa hiệp, không đợi máy báo đỏ giữa lúc đá phạt đền.

Sau mỗi trận, dừng phiên phát và mở phiên mới cho trận sau. Mỗi trận thành một bản ghi riêng, đặt tên theo vòng đấu và hai đội, cầu thủ dễ tìm lại trận của mình. Cách này cũng giữ từng phiên nằm trong trần giờ mỗi phiên của gói: hai giờ ở gói Miễn phí, bốn giờ ở gói Cơ bản. Tổng giờ cả tháng của một giải nhiều trận nên cộng trước và so với bảng giá.

Lỗi hay gặp ở những trận đầu

Hình vỡ ô vuông mỗi khi máy lia. Bitrate không đủ cho chuyển động. Để máy đứng yên, hoặc hạ độ phân giải một bậc.

Không thấy bóng. Khung quá rộng hoặc máy quá thấp. Nâng máy lên trước, rồi mới kéo chặt khung.

Tiếng toàn gió. Micro không có mút chắn gió hoặc đặt xa miệng. Bọc mút, đưa sát miệng, xoay lưng về hướng gió.

Luồng đứt đúng lúc đông người nhất. Trạm phát sóng quá tải khi khán giả kéo tới. Đây là lý do phải đo vào giờ đông và chừa dư ngay từ đầu.

Tỉ số trên hình sai. Người cầm máy kiêm luôn gõ tỉ số. Tách việc, hoặc để máy đứng yên.

Về quyền phát: giải phong trào do ban tổ chức sở hữu, nên hãy có lời đồng ý của ban tổ chức trước khi phát, và báo cho các đội biết trận đấu được phát. Giải có nhà tài trợ thì hỏi luôn họ muốn hiện diện thế nào trên hình.

Câu hỏi thường gặp

Livestream giải bóng đá phong trào cần những thiết bị gì?

Một máy quay hoặc điện thoại, một chân máy cao hoặc vị trí cao sẵn có, một micro có chắn gió cho bình luận viên, bộ phát 4G riêng và nguồn điện dự phòng. Máy tính xách tay giúp gõ tỉ số và theo dõi thuận tay hơn nhưng không bắt buộc. Quan trọng nhất là vị trí đặt máy đủ cao và mạng đã được đo trước.

Máy quay nên đặt ở đâu khi phát trận bóng đá sân 7?

Đặt ở đường giữa sân, ngoài đường biên dọc, cao từ khoảng ba mét trở lên. Độ cao giúp thấy khoảng trống giữa các cầu thủ và không bị người phía gần che. Nếu chỉ có một người vận hành, để khung rộng lấy gần trọn sân và giữ máy đứng yên thay vì lia theo bóng.

Vì sao phát thể thao bị vỡ hình dù mạng vẫn chạy?

Vì hình chuyển động nhanh cần nhiều dữ liệu hơn hình tĩnh. Cùng một bitrate, cảnh nhiều người chạy và máy lia sẽ vỡ thành ô vuông trong khi cảnh người ngồi nói vẫn nét. Cách sửa là tăng bitrate nếu đường tải lên cho phép, còn không thì hạ độ phân giải một bậc và giữ máy đứng yên.

Hiển thị tỉ số trên livestream bằng cách nào khi không có bảng điện tử?

Dùng băng chữ trên khung hình: một dòng gồm tên hai đội và tỉ số, soạn sẵn ở 0 - 0 trước trận rồi sửa sau mỗi bàn thắng được trọng tài công nhận. Nên giao việc này cho một người không cầm máy. Viết ngắn để người xem trên điện thoại đọc được.

Mạng 4G có đủ để phát trực tiếp một trận đấu ngoài sân không?

Đủ, nếu tốc độ tải lên đo tại chỗ đặt máy vào đúng giờ thi đấu ít nhất gấp đôi bitrate định dùng. Dùng bộ phát 4G riêng, đặt cao, không chia sẻ cho người khác. Ngày đông khán giả sóng yếu hơn hôm đo, nên chừa dư và sẵn sàng hạ độ phân giải.

Bình luận viên có thể bình luận từ xa không?

Có thể vào phòng phát bằng đường dẫn khách mời và chỉ góp tiếng. Tuy vậy cần thử trước một trận để xem người ở xa theo kịp diễn biến qua hình họ nhận được hay không, vì độ trễ có thể làm lời bình chậm hơn hình. Nếu thử chưa đạt, dùng bình luận viên ngồi tại sân với micro có chắn gió.

băng chữ tỉ sốbình luận viên từ xabitrate cho chuyển động nhanhlivestream bóng đá sân 7livestream giải bóng đá phong tràolivestream giải cầu lôngmạng 4G ngoài sânmáy quay đặt caonguồn điện dự phòngphát trực tiếp giải thể thao

Thông tin về điều kiện, giới hạn của các nền tảng trong bài được ghi theo thời điểm cập nhật và có thể thay đổi.

Phát buổi đầu tiên ngay hôm nay

Gói miễn phí không cần thẻ, không giới hạn thời gian dùng thử. Mở tài khoản bằng email, thêm một nơi phát và lên sóng.