Gửi gì cho khách mời trước buổi live để họ lên sóng không trục trặc?
Gửi cho khách một tin nhắn duy nhất, trước buổi live một ngày, gồm sáu thứ: giờ vào phòng, đường dẫn riêng, thiết bị nên dùng, tai nghe, chỗ ngồi sáng và mạng. Kèm theo là số điện thoại để gọi nhau khi mất kết nối.
Bản hướng dẫn khách mời livestream càng ngắn càng được đọc. Khách không cần hiểu kỹ thuật; họ cần biết đúng những việc phải làm, theo thứ tự, và ai sẽ giúp khi có trục trặc.
Vì sao một tin nhắn gọn hiệu quả hơn tài liệu dài
Khách mời thường là người bận và không làm nghề phát sóng. Một tệp hướng dẫn ba trang gửi kèm thư sẽ được mở đúng một lần, kéo xuống cuối, rồi đóng. Một tin nhắn mười dòng nằm ngay trong cuộc trò chuyện thì khác: khách đọc lại được trên điện thoại lúc đang ngồi trước máy, năm phút trước giờ hẹn, đúng lúc cần nhất.
Vì vậy quy tắc soạn là: mỗi dòng một việc, viết dưới dạng việc cần làm chứ không giải thích. "Đeo tai nghe" chứ không phải một đoạn về cơ chế tiếng vọng. Phần lý do, nếu khách hỏi, bạn trả lời sau. Thứ tự các dòng đi theo thứ tự thời gian: việc làm từ hôm trước ở trên, việc làm lúc bấm link ở dưới.
Gửi vào hai thời điểm. Lần một trước buổi phát một ngày để khách kịp tìm tai nghe, chọn chỗ ngồi. Lần hai trước giờ hẹn khoảng một tiếng, chỉ nhắc lại giờ vào phòng và link. Đừng gửi link từ một tuần trước rồi thôi: tới ngày phát khách sẽ phải lục lại cả cuộc trò chuyện.
Mẫu tin nhắn chép dùng ngay
Sửa phần trong ngoặc vuông rồi gửi. Mẫu dùng xưng hô "em" với "anh chị"; đổi theo quan hệ của bạn với khách.
Chào [anh/chị tên khách], em gửi thông tin buổi phát trực tiếp [tên chương trình] ngày [thứ, ngày]:
- Giờ lên sóng: [20:00]. Mời [anh/chị] vào phòng lúc [19:45] để thử hình tiếng.
- Đường dẫn riêng của [anh/chị]: [dán link mời]. Link này chỉ dành cho một người, [anh/chị] giúp em không chuyển tiếp nhé.
- Mở link bằng Chrome hoặc Safari. Nếu bấm từ ứng dụng nhắn tin mà trang nhắc mở bằng trình duyệt thì [anh/chị] làm theo lời nhắc đó.
- Khi trình duyệt hỏi quyền dùng camera và micro, chọn Cho phép.
- Đeo tai nghe (loại có dây theo điện thoại là tốt nhất) để tiếng không bị vọng.
- Ngồi quay mặt về phía cửa sổ hoặc đèn; đừng để cửa sổ sau lưng.
- Ngồi gần bộ phát Wi-Fi. Nếu mạng yếu, [anh/chị] chuyển sang 4G giúp em.
- Nếu mất kết nối giữa buổi: mở lại đúng link trên. Em sẽ gọi vào số [số của khách]; số của em là [số của bạn].
Buổi phát dài khoảng [45 phút]. Em sẽ giới thiệu [anh/chị] ở phút thứ [3], sau đó hỏi câu đầu tiên về [chủ đề]. Cảm ơn [anh/chị]!
Tám dòng, đọc hết trong chưa đầy một phút. Hai câu cuối không phải kỹ thuật nhưng nên giữ: khách biết mình xuất hiện lúc nào và bị hỏi gì đầu tiên thì bớt hồi hộp hẳn. Nếu buổi có nhiều khách, thêm một dòng về quy ước tắt micro khi không nói. Đừng thêm quá ba dòng nữa; cần dặn nhiều hơn thế thì đó là dấu hiệu nên hẹn một buổi thử riêng.
Từng dòng trong mẫu chặn sự cố nào
Mỗi dòng có mặt vì một sự cố từng xảy ra thật. Hiểu lý do giúp bạn biết dòng nào bỏ được khi khách đã quen:
| Dòng dặn | Sự cố nó chặn | Bỏ được khi nào |
|---|---|---|
| Vào phòng trước 15 phút | Khách mở link lần đầu đúng giờ phát, vướng quyền, buổi phát trễ | Không bỏ; khách quen thì rút còn 10 phút |
| Link riêng, không chuyển tiếp | Người khác mở cùng link, tranh chỗ của khách | Không bỏ |
| Mở bằng Chrome hoặc Safari | Trình duyệt trong ứng dụng nhắn tin không cấp được quyền camera, micro | Khách dùng máy tính |
| Chọn Cho phép | Khách bấm từ chối theo thói quen, trình duyệt nhớ luôn lựa chọn đó | Khách đã lên sóng bằng máy này |
| Đeo tai nghe | Loa ngoài lọt vào micro, cả buổi bị vọng | Không bỏ |
| Quay mặt về phía sáng | Ngược sáng, mặt khách thành bóng đen | Khách ngồi ở chỗ đã thử |
| Gần bộ phát, sẵn 4G | Hình đứng, tiếng đứt quãng | Khách dùng mạng dây |
| Số điện thoại hai bên | Mất kết nối mà không biết gọi ai | Không bỏ |
Ba dòng "không bỏ" chính là phần lõi: giờ vào phòng, tai nghe, số điện thoại. Nếu chỉ được nhắn ba câu, hãy nhắn ba câu đó.
Ba điều khách hay làm sai dù đã được dặn
Dặn rồi vẫn sai là chuyện thường, vì khách làm theo thói quen. Biết trước ba lỗi này, bạn nhận ra chúng ngay từ câu mô tả đầu tiên của khách:
Mở đường dẫn ngay trong ứng dụng nhắn tin. Khách bấm vào link trong cuộc trò chuyện, trang mở ra bên trong chính ứng dụng đó chứ không phải trong trình duyệt của máy. Trình duyệt kiểu này thường không xin được quyền camera, micro, nên khách thấy trang nhưng không bật được hình. Trang khách có lời nhắc mở bằng Safari hoặc Chrome kèm nút chép link; cách chắc ăn nhất vẫn là khách chép link, mở trình duyệt chính và dán vào thanh địa chỉ. Lỗi này gần như chỉ gặp trên điện thoại.
Từ chối quyền micro. Nhiều người có thói quen bấm "không cho phép" với mọi hộp hỏi. Hậu quả: trang không báo lỗi ầm ĩ, chỉ là thanh mức tiếng đứng im và bạn không nghe thấy khách. Trình duyệt ghi nhớ lựa chọn nên tải lại trang cũng vô ích. Khách phải mở phần cài đặt quyền của trang web, thường nằm ở biểu tượng cạnh thanh địa chỉ, chuyển camera và micro sang cho phép rồi tải lại.
Ngồi ngược sáng. Khách chọn chỗ đẹp nhất nhà, thường là cạnh cửa sổ, và ngồi quay lưng về phía cửa. Camera đo sáng theo vùng sáng nhất nên gương mặt tối sầm. Sửa trong mười giây: xoay ghế nửa vòng để cửa sổ ở trước mặt. Buổi tối thì đặt một chiếc đèn bàn sau thiết bị, chiếu vào mặt, là đủ.
Khi khách mô tả một triệu chứng khác ba lỗi trên, tra theo bảng ở bài khách không vào được phòng phát.
Kênh liên lạc dự phòng khi khách mất kết nối giữa buổi
Khi khách biến mất khỏi hình, bạn đang ở trên sóng và không thể nói riêng với ai. Nếu lúc đó mới đi tìm số điện thoại của khách thì đã muộn. Kênh dự phòng phải được chốt từ tin nhắn hôm trước, và phải là thứ không phụ thuộc vào đường mạng vừa hỏng: một cuộc gọi thoại thường qua sóng di động là chắc nhất.
Quy ước nên rõ tới mức không cần nghĩ. Ai gọi ai: bạn hoặc trợ lý gọi cho khách, khách không cần gọi lại. Khách làm gì trước: mở lại đúng link cũ; sau một phút không được thì tắt Wi-Fi, dùng 4G. Chờ bao lâu: quá năm phút thì chương trình đi tiếp không có khách, khách không phải áy náy.
Nếu buổi phát có trợ lý, giao hẳn việc này cho trợ lý để bạn tiếp tục dẫn. Nếu chỉ có một mình, chuẩn bị sẵn một tin nhắn soạn trước trong máy: "Chị bị rớt mạng rồi, chị mở lại link giúp em, không được thì chuyển 4G nhé". Chỉ cần một lần chạm là gửi, mắt không phải rời ống kính quá hai giây. Và nhớ đặt điện thoại của bạn ở chế độ im lặng; tiếng chuông lọt vào micro là một sự cố khác.
Khách dùng điện thoại, khách dùng máy tính: dặn khác nhau ở đâu
Máy tính cho khung hình ổn định và ít sự cố quyền hơn, nên nếu khách có cả hai, hãy đề nghị dùng máy tính. Lời dặn riêng cho máy tính chỉ có hai: đóng bớt ứng dụng và thẻ trình duyệt đang mở, và nâng máy lên để ống kính ngang tầm mắt, vài cuốn sách kê bên dưới là được. Camera nhìn từ dưới lên là góc kém duyên nhất.
Điện thoại thì cần nhiều lời hơn: xoay ngang, kê cố định chứ không cầm tay, bật chế độ không làm phiền để cuộc gọi đến không cắt ngang, cắm sạc. Những điều này đủ nhiều để có một bài riêng về khách mời dùng điện thoại lên sóng; khi biết khách sẽ dùng điện thoại, hãy thêm đúng bốn ý đó vào tin nhắn.
Cách biết khách dùng gì: hỏi thẳng một câu khi xác nhận lịch. "Hôm đó anh chị lên sóng bằng máy tính hay điện thoại?" Câu trả lời quyết định bạn gửi bản nào của tin nhắn, và cũng là lúc khách bắt đầu nghĩ tới việc chuẩn bị.
Những thứ không nên gửi cho khách
Bớt đi cũng là một phần của hướng dẫn. Đừng gửi:
- Khoá luồng, mật khẩu tài khoản hay bất cứ thông tin đăng nhập nào. Khách không cần chúng để lên hình.
- Link xem buổi phát kèm lời dặn "anh chị vào xem thử". Khách mở trang xem với loa bật trong lúc đang trên sóng là tự tạo tiếng vọng trễ vài giây.
- Bảng thông số kỹ thuật, tên giao thức, sơ đồ đường truyền. Không giúp khách làm được việc gì.
- Yêu cầu mua thiết bị. Tai nghe có dây sẵn trong nhà là đủ; đừng biến lời mời thành một danh sách mua sắm.
- Toàn bộ kịch bản chi tiết từng phút. Khách chỉ cần biết phần của mình: lên lúc nào, được hỏi gì, nói trong bao lâu.
- Nhiều tin nhắn rời rạc. Gom hết vào một tin để khách chỉ phải tìm lại một chỗ.
Sau buổi phát, gửi cho khách một lời cảm ơn kèm đường dẫn xem lại. Đó là lúc thích hợp để hỏi một câu: phần chuẩn bị có chỗ nào khó hiểu không. Câu trả lời của ba bốn khách đầu tiên sẽ giúp bạn sửa mẫu tin nhắn thành bản hợp với khán giả và kiểu khách của riêng mình.
Câu hỏi thường gặp
Nên gửi hướng dẫn cho khách mời trước buổi live bao lâu?
Gửi bản đầy đủ trước một ngày để khách kịp chuẩn bị tai nghe và chọn chỗ ngồi, rồi nhắc lại giờ vào phòng kèm link khoảng một tiếng trước giờ hẹn. Gửi quá sớm thì khách quên, gửi sát giờ thì khách không kịp xoay xở khi thiếu thứ gì.
Hướng dẫn khách mời livestream cần những nội dung nào?
Sáu nội dung chính: giờ vào phòng sớm hơn giờ phát khoảng 15 phút, đường dẫn riêng, thiết bị và trình duyệt nên dùng, tai nghe, chỗ ngồi có ánh sáng trước mặt, và mạng. Thêm số điện thoại hai bên để liên lạc khi mất kết nối. Tất cả gói trong một tin nhắn khoảng mười dòng.
Vì sao khách bấm link từ ứng dụng nhắn tin lại không bật được camera?
Vì link mở ra trong trình duyệt nằm bên trong ứng dụng nhắn tin, loại trình duyệt này thường không xin được quyền camera và micro. Cách gỡ là chép link, mở Chrome hoặc Safari rồi dán vào thanh địa chỉ. Lỗi này chủ yếu gặp trên điện thoại.
Khách lỡ bấm không cho phép micro thì sửa thế nào?
Tải lại trang không giải quyết được vì trình duyệt đã nhớ lựa chọn. Khách mở phần cài đặt quyền của trang web trong trình duyệt, thường ở biểu tượng cạnh thanh địa chỉ, chuyển camera và micro sang cho phép, rồi tải lại trang và vào phòng như bình thường.
Kênh liên lạc dự phòng với khách nên là gì?
Một cuộc gọi thoại qua sóng di động là chắc nhất, vì nó không phụ thuộc vào đường mạng vừa gặp sự cố. Hai bên trao đổi số điện thoại từ hôm trước và thống nhất chủ phòng hoặc trợ lý sẽ là người gọi, còn khách chỉ cần mở lại link cũ hoặc chuyển sang 4G.
Có cần gửi kịch bản buổi live cho khách không?
Chỉ cần gửi phần liên quan tới khách: thời điểm họ xuất hiện, câu hỏi đầu tiên, thời lượng dự kiến và cách kết thúc. Kịch bản đầy đủ từng phút là tài liệu của người dẫn và người vận hành, gửi cho khách chỉ làm loãng những lời dặn thật sự cần đọc.
Thông tin về điều kiện, giới hạn của các nền tảng trong bài được ghi theo thời điểm cập nhật và có thể thay đổi.
